सध्या काय वाचताय? - भाग २३

वाचलं.
(ह्याच पुस्तकावर अ‍ॅमेझॉनने एक मालिका सुरू केलीये, ती बघताना कळलं की हे फिलिप डिकच्या कादंबरीवर आधारित आहे. प्रचंड द्विधा मनस्थितीत असताना मग पुस्तक वाचायचं ठरवलं and it was worth it.)
मालिका बरीच वेगळी आहे.
पुस्तकाचा विषय आहे- दुसरं महायुद्ध हिटलर आणि जपान जिंकले असते तर?. मग त्या रिआलिटीत अमेरिकेवर जर्मनी आणि जपान राज्य करतायेत. पण कादंबरी वेगळ्याच लेवलवरची आहे.
म्हणजे नक्की वेगळं काय घडलं त्याचे डिटेल्स येत रहातात, पण ते तितकेसे महत्त्वाचे नाहीत. ४-५ सामान्य माणसं, काही महत्त्वाच्या पदी असलेल्या व्यक्ती ह्यांच्याभोवती कादंबरी फिरत रहाते.

लेखकाची शैली -त्यासाठी वाचण्याजोगं पुस्तक आहे. डिक आपल्या खास शैलीत एखाद्या निर्विकार निरिक्षकाप्रमाणे हे बदल टिपतो आणि त्याच्या पात्रांना कुठलेही गुणावगुण न चिकटवता त्यांचा प्रवास आपल्यापुढे ठेवतो.
कदाचित वाचून टोकाच्या रिअ‍ॅक्शन होतील- खूप आवडेल किंवा अज्याबात झेपणार नाही.
--
अ‍ॅमेझॉनची सिरीजही पहाण्यासारखी आहे. गोष्ट बरीच स्वैर रित्या बदलली असली तरी नटांचे अभिनय सॉल्लिड आहेत. जमलं तर पहा!- प्राईम मेंबरशीप असेल तर चकटफु आहे.

कादंबरीकारांच्या लघुकथा

कादंबरी आणि लघुकथा हे पारच वेगळे प्राणी आहेत. कादंबरीचा पैस मोठा - लघुकथेचा लहान; कादंबरीची बहुपदरी रचना - लघुकथेची एकपदरी; वगैरे कॉलम पाडून फरक दाखवता येतीलच. पण मला वाटतं त्याहीपेक्षा महत्त्वाचा फरक वाचकाच्या बाजूने आहे. वाचक कादंबरी वाचायला लागतो, तेव्हा ती हातात धरण्यापूर्वीच त्याने त्यात काहीएक गुंतवणूक केलेली असते. (आर्थिक नव्हे.) "आता मी ही लाखभर शब्दांची कादंबरी वाचायला बसलो आहे. मला क्षयझने सांगितलंय की अतिशय वाचनीय आहे. यातले तुकडे कदाचित बोर होतील, पण तसंच काही मोठं कारण घडल्याशिवाय ही कादंबरी अर्धीच टाकायचं कारण नाही." लघुकथेत ही गुंतवणूक कमी असते. दोन कथा वाचल्या - लय बोर झाल्या - नाय जमत भो - दिला टाकून बाजूला कथासंग्रह. यामुळेच बहुदा कादंबरी आणि लघुकथा या दोन्ही गोष्टी प्रभावीपणे लिहिणारे लेखक कमी दिसत असावेत.

एक प्रयोग म्हणून माझ्या दोन अतिशय लाडक्या कादंबरीकारांचे लघुकथासंग्रह वाचले.

"अ टोस्ट इन वार्म वाईन" (प्रकाशन १९७४) हा मनोहर माळगांवकरांच्या लघुकथांचा संग्रह. माळगांवकरांच्या "अ बेंड इन द गँजेस" आणि "द प्रिन्सेस" या कादंबर्‍या अप्रतिम आहेत. बाकीच्याही वाईट नाहीत, पण या दोन अतिशय उत्कृष्ट आहेत. माळगांवकर एका बारक्याश्या संस्थानाचे राजपुत्र, डून स्कूल आणि तत्सम संस्थात शिकलेले, आणि दुसर्‍या महायुद्धात बर्मा कँपेनमध्ये लढलेले. स्वातंत्र्याच्या उंबरठ्यावरच्या काळाचं अतिशय प्रभावी चित्रण त्यांच्या कादंबर्‍यांत येतं. पण या लघुकथा संग्रहाने मात्र वैताग दिला. शेवटीशेवटी येणार्‍या दोन कथा वगळता कोणत्याही कथेमध्ये विशेष असं काही नाही. ना भक्कम प्लॉट आहे, ना शैलीचे प्रयोग, ना लक्षात राहण्यारी पात्रं. ज्या कथा आहेत त्या "किस्से" या सदरात मोडण्यासारख्या आहेत. किंवा कादंबरीतला एखादा प्रसंग. कादंबरीचा 'एल्बो रूम' या लेखकाला मिळाला नाहीये हे पदोपदी जाणवतं. या जिलब्या वाचल्या नसत्या तरी चाललं असतं.

त्याउलट - "जुम्मन" हा श्री ना पेंडशांचा कथासंग्रह (प्रकाशन १९६६). यातली सर्वात लक्षवेधी कथा म्हणजे "डोह". पेंडसे आपल्या पूर्वलेखनातल्या काही गोष्टी रीसायकल करतात. त्यामुळे त्यांचं लेखन कालानुक्रमे वाचत गेलं तर नंतरच्या लेखनाची मुळं आधीच्या लेखनात आहेत हे स्पष्टपणे जाणवतं. तर ही "डोह" ही कथा "तुंबाडचे खोत"ची ब्लूप्रिंट आहे. पण "डोह"मध्ये एक फारच सशक्त, करड्या शेड्सचं स्त्रीपात्र आहे. ते तुंबाडच्या खोतांमध्ये आणताना "ताई" हे करारी + आदर्शवादी पात्र बनून आलं आहे. तसंच, ओड्डल या पात्राला कथेत एक रोचक कंगोरा आहे - तो कादंबरीत काढून त्याला डायरेक 'इंहकाम की आग में जलता हुवा...' वगैरे केलं आहे. नॉट डन शिरूभाव! (पण त्यांनी "रथचक्र" लिहिल्यामुळे त्यांना बरेच गुन्हे माफ आहेत.) आणखी एक लक्षवेधी कथा म्हणजे "रामशरणची गोष्ट". पेंडसे बेस्टमध्ये मोठे अधिकारी होते. त्यांनी बेस्टचा इतिहासही लिहिला आहे, पण त्या पार्श्वभूमीवरची कथा ही पहिलीच वाचली. रामशरण हा कामगार पुढारी पेंडसे हे अधिकारी 'घडवतात' आणि तो डोईजड व्हायला लागल्यावर अलगद बाजूला होतात - असा एकंदर साचा आहे. डोह आणि रामशरण... दोन्हीमध्ये स्पष्टपणे कादंबर्‍यांची बीजं आहेत. डोहवर लिहिली, रामशरणवर का लिहिली नाही कोण जाणे.

तरः पेंडसे १, माळगांवकर ०.

माधुरी ताईंचं सुपरबाबा गेला आठवडाभर मुलीसाठी अभिवाचतोय
यश/राधा सिरीजनंतर बर्‍याच काळाने तितकी मजा आहे लेखनात! :)

http://beforeitsnews.com/paranormal/2015/02/creepy-photos-from-book-of-…
१४ व्या शतकातल्या एका पुस्तकातली चित्रे. काय इतिहास म्हणावं, काय पुरावा म्हणावा, कशाचा काय अर्थ काढावा?

https://en.wikipedia.org/wiki/100_prisoners_problem

अगदी शेवटची पायरी सोडून सर्व कळले. शेवटची पायरी मात्र समजली नाही. : (

शोधनिबंधांमधलं स्टॅटिस्टिक्स तपासून त्यातल्या चुका काढणारं एक सॉफ्टवेअर सध्या संशोधकांच्या जगात खळबळ माजवतं आहे. त्यामागची ही गोष्ट वाचनीय आहे -
The hi-tech war on science fraud

When I asked Hartgerink what it would take to totally eradicate fraud from the scientific process, he suggested that scientists make all of their data public; register the intentions of their work before conducting experiments, to prevent post-hoc reasoning, and that they have their results checked by algorithms during and after the publishing process.

इतिहासपुरुष मी!
.
.
ह्या लेखातली काही मौक्तिकं --

मला असे लक्षात आले आहे की, तुमच्या असण्याबद्दल जर तुम्ही गोंधळ निर्माण करू शकलात तर लोकांना तुमच्याबद्दल काहीच्या काही उत्सुकता वाटते आणि मग खूप सारे लोक तुमच्याबद्दल संशोधन करत राहतात आणि त्यानिमित्ताने तुम्हाला लक्षात ठेवले जाते. याच कारणाने मोहेंजोदारोमधला बैल आणि नर्तकी अजरामर झाले आहेत. मी तर याच मोहेंजोदारोमधल्या बैलाच्या स्मृतीप्रीत्यर्थ जल्लिकट्टूचे आयोजन केले जाते, अशी पुडी चेन्नईत सोडून दिली आहे. आजपासून पुढे काहीशे वर्षांनी माझ्यावर जे संशोधन करतील, किंवा माझे चरित्र लिहू इच्छित असतील, त्यांच्या मनात गोंधळ उडवून देऊन दीर्घकाळपर्यंत लोकांच्या स्मृतीत राहण्याच्या कामाला मी सध्या वाहून घेतले आहे.

या प्रयत्नांचा एक भाग म्हणून मी एक ३०० फूट बंकर खणून तिथे माझे काही कागद- ज्याला नंतर दस्तावेज समजले जाईल- ते पुरून ठेवले आहेत. सहजासहजी एखादी गोष्ट सापडली तर लोकांना ती महत्त्वाची वाटत नाही. त्यामुळे पुरून ठेवणे फार महत्त्वाचे आहे.

.
.

माझ्या डायऱ्या हा फारच महत्त्वाचा दस्तावेज असणार आहे. मी १८४५, १९५६, २०१६, २१७० या सालच्या डायऱ्या छापून घेऊन त्या बंकरमध्ये पुरून ठेवल्यात. त्यातल्या प्रत्येक पानावर खच्चून माहिती खरडून ठेवली आहे. मी साधारण तीनशे वर्षे जगलो असा समज तत्कालीन लोकांचा व्हायला हवा. यात साधारण खालीलप्रमाणे नोंदी आहेत..

‘‘सर किताबाचा स्वीकार करा म्हणून राणीचे दूत आले होते. त्यांना ढुंगणावर लाथ मारून हाकलून दिले. राणी कोण मला किताब देणार? मला जर वाटले तर मीच ‘किताब देईन राणीला. परत राणीने विषय काढला नाही.’’

‘‘डुकराच्या मांसाचा वापर करून काडतुसे बनवणे इंग्रजांनी थांबवायला पाहिजे. पण ते ऐकत नाहीत. एखाद्या वेळी तोंड फुटेल तेव्हा कळेल.’’

‘‘अहिंसा हा एकमेव लढण्याचा मार्ग आहे, असे आज मी एका कृश माणसाला सांगितले. ‘तू फक्त हे मी तुला सांगितले आहे, हे कुठे बोलू नकोस,’ असेही बजावले आहे. बघूयात काय करतो ते.’’

हंस अकेला-मेघना पेठे
.
कंटाळवाण आहे.
टिपीकल पेठे कथासंग्रह.
आंधळ्याच्या गाई सरस आहे.

आज कार्तिकस्वामींची स्तोत्रे आदि वाचताना, शिवलीलामृताच्या १४ व्या अध्यायातील हा गणपती-स्कंद यांच्या लुटुपुटीच्या भांडणाचा प्रसंग सापडला. जाम विनोदी आहे.-
.
गणपती आणि कार्तिकस्वामी लहान होते. प्रत्येक आई आपल्या बालकास जसी खेळवते, लाड करते तशी पार्वती त्या दोघांना खेळवत होती. पहील्यांदा ती गणीशास स्तनपान करत असतेवेळी,बाल गणपती दूध ओढून पीत असताना आईच्या पाठीवरुन चाळा म्हणुन सोंड फिरवत होता. आणि कधी आपल्या सोंडेने आपला चिमुकला पाय धरुन तो असा खेळत खेळत दूध पीत असतेवेळी त्याने स्कंदास सहज पृच्छा केली - का रे भाऊ, जे ब्रह्मादिकांना अप्राप्य ते अमृततुल्य दूध तू का पीत नाहीस? कार्तिकस्वामी क्रोधिष्ट हे सर्वांना माहीतच असेल, तो रागाने गणपतीस म्हणाला - "जा रे मला नको तुझं उष्टं." आणि मग कार्तिक आईकडे तक्रार करत म्हणाला - "बघ ना गं आई हा लांबनाक्या मला त्याचे उष्टे दूध देऊ पहातो आहे. आता आई तू मला सांग याची सोंड ओढून याला जर का मी खाली पाडले तर यात माझी चूक ती काय? आई तू याला असा कसा गं लांबनाक्या बनवलास? तू तर सूर्य-चंद्र अन्य चराचर सुंदर निर्मिलेस मग हे रत्नच असे विनोदी कसे बनविलेस? एक तर नाक लांबच लांब त्यात एक दातच कात तोंडाच्या बाहेर आलेला. अशा वेड्याविद्र्या बाळाला कसा गं जन्म दिलास?" हे लहानग्याचे बोल ऐकून शंकर-पार्वती यांना हसूच आवरेना. मग स्कंद म्हणतो - आई आता पुरे झाले हां याचे लाड आता मला दूध पाज. यावर पार्वतीने गणेशाचे स्तनापान झाल्यानंतर लगोलग गणेशाला उतरविले. बाल-षण्मुखास मांडीवर घेतले व ती दूध पाजू लागली. एक मुख दूध पीऊ लागले परंतु अन्य पाच मुखांनी भोकाड पसरले. ठ्ठो!!! हे पाहून आता षडाननाचा मोठा भाऊ गणपती पोट धरधरुन हसू लागला व मग मगासच्या अपमानाचे उट्टे काढण्याची संधी न दवडता तो म्हणाला - आई एका मुखात एक स्तन दिलास , आता अन्य ५ मुखांत घालावयास ५ स्तन कोठून आणशील? व षडाननाची फजिती पाहून तो खो खो हसू लागला. आता या खेळात शंकरांनाही रस येऊ लागला होता. ते पार्वतीला मिष्किलपणे म्हणाले "गणेश काय म्हणतोय त्याला उत्तर दे ना, अशा (६ मस्तकांच्या) विचित्र मुलाला का जन्म दिलास? पार्वतीही काही कमी नव्हती तिने तत्काळ प्रत्युत्तर दिले "तुमची ५ तोंडे कमी होती घरात म्हणुन पूर्ण करण्यासाठी म्हणुन अजुन एक तोंड असलेला पुत्रास मी प्रसविले. झाले समाधान?" हे ऐकून शंकरांना अत्यंत संतोष झाला.अशा रीतीने गणेश आणि षडानन लुटुपुटुची भांडणे करत असत. पण दोघेही, मनात एकमेकांबद्दल अत्यंत प्रीती राखून होते. परंतु अतिशय व्रात्य अशा या २ बालकांमुळे आदिमायेच्या डोक्यास शांती अशी कशी ती नसेच. एकदा गणपती व षडानन दोघेही मारामारी करत असताना, रडत रडत आईकडे आले. पार्वती वक्रतुंडाला हृदयाशी धरुन, म्हणाली "का रे बाळा काय झालं तुला? कोणी काही बोललं का?" यावर वक्रतुंड बोलला "बघ ना गं आई, हा षडानन येऊन मुद्दाम माझा कान पकडून विचारतो का रे तुझा कान इतका लहान कसा ब्वॉ? =)) यावर पार्वती मनात हसून पण वरवर लटक्या रागाने म्हणाली, "का रे अग्नीसंभूता (हे स्कंदाचेच नाव) अशी लागेल शी चेष्टा का करतोस गणेशाची?" यावरती स्कंद उलट गणपतीकडे बोट दाखवुन म्हणाला काय की "आई यानेच माझे १२ डोळे मोजायला सुरुवात केली. यानेच पहीली खोडी काढली." यावर हैमवती (पार्वती) आता एकदंताकडे वळून पृच्छा करती झाली, "का रे एकदंता, कुमाराचे डोळे का मोजत होतास? हे असं वागणं तुला तरी बरोबर वाटतय का? तूच आपल्या मनाला विचारुन सांग" यावर नागाननाने (गणपती) त्याच्यावरील अन्यायाचे सुरस वर्णन करण्यास सुरुवात केली "हा माझ्या सोंडेची लांबी किती वीत आहे ते चवंगे घालून, मोजत होता. हा माझ्यावर फार दादागिरी करतो. तू याला शिक्षा कर." यावर कार्तिकस्वामी म्हणाला "नाही गं आई सुरुवात लंबोदरानेच केली, माझे हात मोजू लागला." आता करिमुख (गणपती?)ची पाळी होती तो अंबेस म्हणाला "ऐक आई आता मी जे सांगेन ते ऐकून तू नक्की कुमारास शिक्षा करशील" आता नगात्मजा (पार्वती) व त्रिलोचन (शंकर) दक्ष होऊन गणपती काय बोलतो ते ऐकू लागले. इभमुख (गणपती?) म्हणे - "आई, हा मला म्हणाला की रे ढोल्या, तुझे पोट एवढे मोठ्ठे का कारण तू मोदक अति खातोस." मग मात्र मृडानीने दोघांना हृदयाशी धरीले व त्यांच्या त्यांच्या आवडीची वस्तू त्यांना देऊन त्यांची समजूत काढली.

परिसा गजास्यषडास्यांची कथा ॥ दोघेही धाकुटे असत ॥ जगदंबा खेळवी प्रीतीने ॥६॥ गजतुंडा ओसंगा घेऊन ॥ विश्वजननी देत स्तनपान ॥ शुंडादंडेकरून ॥ दुग्ध ओढीत गजास्य ॥७॥अंबेच्या पृष्ठीवरी प्रीती ॥ शुंडा फिरवीत गणपती ॥
सोंडेत पाय साठवूनि षण्मुखाप्रती ॥ बोलतसे तेधवा ॥८॥ म्हणे हे घेई का अमृत ॥ ब्रह्मादिका जे अप्राप्त ॥ स्कंद बोले क्रोधयुक्त ॥ उच्छिष्ट तुझे न घे मी ॥९॥ षडानन म्हणे चराचरजननी ॥ लंबनासिक मजलागूनी ॥ उच्छिष्ट दुग्ध देतो पाहे लोचनी ॥ सांग मृडानी काही याते ॥१०॥शुंडेसी धरूनिया खाले ॥ पाडू काय ये वेळे ॥ माते याचे नासिक विशाळ आगळे ॥ का हो ऐसे केले तुवा ॥११॥इंद्र चंद्र मित्र निर्जर व मूर्ति प्रसवलीस मनोहर ॥ परी हा लंबनासिक कर्ण थोर ॥ दंत एक बाहेर दिसतसे ॥१२॥ऐसा का प्रसवलीस बाळ ॥ ऐकता हासे पयःफेनधवल ॥ धराधरेंद्रनंदिनी वेल्हाळ ॥ तिसीही हास्य नाटोपे ॥१३॥ स्कंद म्हणे जननी पाही ॥ यासी उतरी मज स्तनपान देई ॥ मग जगदंबेने लवलाही ॥ विघ्नेशा खाली बैसविले ॥१४॥ षण्मुख आडवा घेवोनी ॥ स्तन जी घाली त्याच्या वदनी ॥ पाचही मुखे आक्रंदोनी ॥ रडो लागली तेधवा ॥१५॥ ते देखोनि गणनाथ ॥ पोट धरोनि गदगदा हासत ॥ म्हणे अंबे तुझा हा कैसा सुत ॥ हाक फोडीत आक्रोशे ॥१६॥
एक स्तन घातला याचे वदनी ॥ आणीक पाच आणसी कोठूनी ॥ ऐसे ऐकत पिनाकपाणी ॥ काय हासोनि बोलत ॥१७॥ काय म्हणतो गजवदन ॥ ऐसा का प्रसवलीस नंदन ॥ यावरी अपर्णा सुहास्यवदन ॥ प्रतिउत्तर देतसे ॥१८॥ म्हणे हा तुम्हांसारिखा झाला नंदन ॥ तुम्ही पंचमुख हा षण्मुख पूर्ण ॥ ऐकता हासला त्रिनयन ॥ पुत्र पाहोन सुखावे ॥१९॥ यावरी षण्मुख आणि गणपती ॥ लीलकौतुके दोघे क्रीडती ॥ विनोदे कलह करिती ॥ अंतरी प्रीती अखंड ॥२०॥ दोघेही रडता ऐकोनी ॥ धावोनी आली जगत्त्रयजननी ॥ वक्रतुंडासी ह्रदयी धरोनी ॥ म्हणे बाळका काय झाले ॥२१॥ तव तो म्हणे स्कंदे येवोन ॥ अंबे धरिले माझे कर्ण ॥ बोलिला एक कठीण वचन ॥ तुझे नयन सान का रे ॥२२॥ जगदंबा मग हासोन ॥ अग्निसंभूताप्रति बोले वचन ॥ गजवदनासी कठीण भाषण ॥ ऐसे कैसे बोललासी ॥२३॥ स्कंद म्हणे तर्जनी उचलोन ॥ येणे मोजिले माझे द्वादश नयन ॥ यावरी हैमवती हासोन ॥ एकदंताप्रति बोलत ॥२४॥म्हणे हे तुव अनुचित केले ॥ कुमाराचे नयन का मोजिले ॥ यावरी नागानन बोले ॥ ऐक माते अन्याय याचा ॥२५॥माझी शुंडा लंबायमान ॥ येणे मोजिली चवंगे घालून ॥ अन्याय हा थोर त्रिभुवनाहून ॥ करी ताडण अंबे यासी ॥२६॥ यावरी स्वामी कार्तिक बोलत ॥ अंबे येणे माझे मोजिले हस्त ॥ यावरी करिमुख बोलत ॥ मैनाकभगिनी ऐक पा ॥२७॥ याचा अन्याय एक सांगेन ॥ ऐकता तू यासी करिसील ताडण ॥ नगात्मजा आणि त्रिलोचन ॥ सावधान होऊन ऐकती ॥२८॥ इभमुख म्हणे भेडसावून ॥ मज बोलिला हा न साहवे वचन ॥ तुझे पोट का थोर पूर्ण ॥ मोदक बहू भक्षिले ॥२९॥ऐसे ऐकता मृडानी ॥ दोघांसी ह्रदयी धरी प्रीतीकरूनी ॥ दोघांसी प्रियवस्तु देऊनी ॥ समजाविले तेधवा ॥

ऐसीवर लिंक दिली असल्यामुळे आदूबाळ यांची हिरव्या काचेतून नावाची कथा वाचली. मी फार क्वचित ललित वाचतो. वाचलं तरी फार उडत उडत वाचतो. सहसा ललित हे काल्पनिक असल्यामुळे मी त्यातल्या पात्रांत, त्यांच्या भावविश्वात कधीच सामील होत नाही. विजय तेंडूलकर इ प्रभूती सामान्य माणसांची वाईटपणाची अपेक्षा सामान्यच असते या प्रमेयाचा आधार घेउन त्यांच्या भावनांना हेलकावे देतात. मी अशा ब्लॅकमेलिंगला बळी पडत नाही. त्रयस्थांच्या व्यक्तिगत मामल्यांबाबत आपण पांढरपेशे लोक उदासीन असतो. मात्र अशा सर्व उदासीन लोकांची खात्री असते कि आपल्या उदासीनतेची एक ह्यूमेन थ्रेशोल्ड आहे. त्यापलिकडे आपली उदासीनता स्निग्धतेत परावर्तित होईल. पण आपण नक्की कोणत्या प्रतलावरचे इंडीफरन्ट व्यक्ति असायले हवे आणि झालो आहोत याचं भान विसरलं जातं. तो खांद्यावरचा आवेगरोधन अपेक्षिणारा हात आणि जिथे तो ठेवला जातोय तो पूर्वीपासूनच निश्चल असलेला खांदा माझ्या ललित-इम्यून मनाला देखिल अस्वस्थ करून गेले. त्या खाली ढकलू पाहणार्‍या हाताला रिअ‍ॅक्शनरी फोर्सच न देणारा तो वजनरहित खांदा अक्षरश: जाणवला.

आदूबाळ यांची कथा आत्ता वाचली, आवडली.
समीक्षकी भाषेत बोलायचे तर शेवटच्या दोन ओळींमुळे कथेला एक वेगळे परिमाण मिळाले लाभले आहे.
पण खरे सांगायचे तर अजूनही टोटल लागली नाहीय.
(आणि अजोंनी तर नीटच ओळखलंय सगळं आणि भारी भाषेत लिहिलंय सुद्धा.)

आज जागतिक मातृभाषा दिन. त्या निमित्तानं फेसबुकवर आलेल्या ह्या काही भन्नाट मालवणी म्हणी -
https://facebook.com/story.php?story_fbid=10202822901569046&id=16963750…
https://facebook.com/story.php?story_fbid=10202822562640573&id=169637505

चेसिंग द डेव्हील ... लेखक टिम बुचर ... पुन्हा एकदा वाचतोय , शोध म्हणून
१९३५ साली ग्रॅहम ग्रीन ने तेव्हाच्या ब्रिटिश प्रोटेक्टरेट असलेल्या सिएरा लिओन आणि तेव्हाच्या स्वतंत्र लायबेरिया आणि तेव्हाच्या फ्रेंच कॉलनी गिनी मधून पायी प्रवास केला होता .. ( म्हणजे बरोबर ३५ सेवक , १ कूक , २ -४ वाटाडे वगैरे सकट , कधी चालत , कधी हॅमॉक मधून ) आणि त्यावर पुस्तक लिहिले होते "जर्नी विदाउट मॅप्स "
ग्रॅहम ग्रीन च्या मार्गाने गेला त्याच मार्गावरून आता ( एकटाच चालत , फक्त कधी वाटाड्या घेऊन ) जाऊन , आलेल्या अनुभवांचे , निरीक्षणांचे आणि विदारक परिस्थितीवरचे पुस्तक ...
( हे किंवा असले वेडे साहस फक्त पूर्वी वॉर कॉरस्पॉन्डन्ट असलेलीच मंडळी करू जाणे ... या पूर्वी याच लेखकाने असेच वेडे साहस कॉंगो तुन पायी प्रवास करून त्यावर लिहून केले होते : पुस्तक ब्लड रिव्हर ... )
बऱ्याच वेळा मला असे जाणवते कि अशी पुस्तके जरा काही विशिष्ट लोकांना *कंपलसरी रिडींग म्हणून लावायला हवीत ... थोडी जाण येण्याकरिता .. पण ते असोच

* हे लक्षात आले असेलच ... ..

कोणी हे पुस्तक वाचलं आहे का?

मध्ययुगीन धर्मसंकल्पनांचा विकास : तंत्र, योग आणि भक्ती

http://www.bookganga.com/eBooks/Books/Details/5439329688471649135

http://www.dazeddigital.com/artsandculture/article/34929/1/touka-voodoo…

It’s one thing to challenge gender norms, but then you’re also challenging the idea of ‘gendered tattoo’ norms.

Touka Voodoo: Yes, there is a very dangerous cage made specifically for women which is introduced already when you are a little girl. This cage is called ‘cute’ when you are born, ‘pretty’ when you are about five years old, ‘beautiful’ once you pass 16, and ‘feminine’ from then on. Throughout her entire life, (a woman) is to do her absolute best to stay within the borders of this cage, for as long as she possibly can. The choices she makes in life are highly affected by this rule, and the choices she will make for her tattoos are no exception.

ओईसीडी - ताजा इकॉनॉमिक सर्व्हे

http://www.oecd.org/eco/surveys/INDIA-2017-OECD-economic-survey-overvie…

विलास सारंग यांची "एन्कीच्या राज्यात" कादंबरी वाचत होतो. कादंबरी १९७० च्या दशकात घडते. (कादंबरी १९८३ साली पहिल्यांदा प्रकाशित झाली.) त्यातला प्रमोद वेंगुर्लेकर हा इंग्रजीचा प्राध्यापक अमेरिकेतली संधी सोडून इराकमधे नोकरीला जातो. असं करण्यामागची जी विविध कारणं असतात त्यापैकी एक म्हणजे तिथल्या भूमीत जन्मलेली सुमेरियन संस्कृती म्हणजे प्रमोदच्या दृष्टीने "मानवी संस्कृतीचा पाळणा"च.
"...त्याचं मन ओढावलं. मनात अस्पष्ट, स्वप्नाळू कल्पना आली की अशा अतिशय वेगळ्या ठिकाणी आपल्या आयुष्याला अशी एखादी कलाटणी मिळू शकेल की, त्याद्वारे आपली सध्याची कुचंबलेली स्थिती आपोआप उलगडून निघेल..."
कादंबरीचं नाव "एन्कीच्या राज्यात" हेही तिथूनच आलेलं आहे. "एन्की" म्हणजे सुमेरियन संस्कृतीमधला देव.
खुद्द सारंगांचा प्रवास एक इंग्रजीचा प्राध्यापक म्हणून अमेरिकेतून इराकला झाला. इराकमधे ते चारेक वर्षं होते. त्यामुळे कादंबरी बर्‍याच अंशी आत्मचरित्रात्मक आहे असं जाणवतंय.
हा एक दुर्दैवी योगायोग आहे की ही कादंबरी, त्यातली जगण्यामधली तगमग, अर्थपूर्ण जगण्याचा अशोसीने प्रयत्न करत असताना आलेलं अपयश नि एकाकीपण (ज्याला परात्मभाव असा काहीसा कठीण शब्द आहे.) हे सर्व फार खोलवरचं वाचतो आहे नि मराठीतलं काहीतरी उत्कृष्ट वाचल्याचा अनुभव येतोय आणि त्याच काळात ISIS या इस्लामी अतिरेकी संघटनेने तिथल्या म्युझियम्समधे तोडफोड आणि स्फोट घडवून आणले त्यातल्या अनेक शिल्पकृतींना पाहताना या एन्कीच्या पाहिलेल्या प्रतिमांची आठवण येत राहिली.
"एन्कीच्या राज्यात" या कांदबरीमधे आयुष्याच्या एकाकीपणाचा बराचसा अनुभव आलेला असला तरी absurdity element त्या कादंबरीमधे नाही. माणसाला आयुष्याच्या असंगततेची - absurdityची जाणीवसुद्धा होते हे बर्‍याचदा अन्य क्रूर घटनांमधून जाणवतं. विलास सारंगांच्या "एन्कीच्या राज्यात"ला नायक ज्या मानवी संस्कृतीच्या पाळण्याच्या ओढीने तिथे जाऊन पोचतो तो पाळणा नि त्याची चिन्हं समूळ नासधूस करून स्फोट घडवून उध्वस्त केलेली पाहणं म्हणजे त्या कादंबरीकडे एका असंगत (absurd) दृष्टीने पाहण्याचा दुर्दैवी प्रसंग होय.

http://gyanpedia.in/Portals/0/Toys%20from%20Trash/Resources/books/stayi…

स्कॉलरलि पुस्तक दिसतय्. कोणाला कळलं तर मलाहेए सांगा.

“The death of the feminine principle in women and nature takes place through the association of the category of passivity with the feminine. The death of the feminine principle in men takes place by a shift in the concept of activity from creation to destruction, and the concept of power from empowerment to domination. Selfgenerated, non-violent, creative activity as the feminine principle dies simultaneously in women, men and nature when violence and aggression become the masculine model of activity, and women and nature are turned into passive objects of violence.”

Vandana Shiva, Staying Alive, Women, Ecology and Survival.

The Indian philosopher and writer argues that the ecological crisis caused by the Western World, and the abuses of capitalism, is the death of the female principle in society.
.

सध्या मी ग्रेस यांचे 'संध्यामग्न पुरुषाची लक्षणे' हे पुस्तक वाचतो आहे. काही दिवसापूर्वी 'मितवा' वाचले होते. नंतर 'चर्चबेल' वाचावे असा विचार केला आहे. इतके दिवस ग्रेस यांची पुस्तके(ललित बरं का!) देखील वाचण्याचे धैर्य होत नव्हते. ग्रेस आणि दुर्बोधता हे समीकरण मनात रुतले होते. म्हटले सुरु तर करायला हरकत नाही. विशेष समजत नाही. परत परत वाचावे लागते. अतिशय वेगळे शब्द येत राहतात. कविता तर पानोपानी येतच राहते. गुढ वाटत राहते. कोणी काही मदत करू शकेल काय? त्यांच्या कविता वाचण्याचा विचारच केला नाहीये, ते सोडून द्या.

Laws of the spirit world - खोर्शाद भाव‌न‌ग‌री.
प‌हील्याप‌हील्यांदा बाळ‌बोध वाट‌ले होते न‌ंत‌र आता र‌स येतो आहे.

एका मित्रानं पुस्तक पाठवलंय - Why Trump Deserves Trust, Respect & Admiration. पुस्तकाचं शीर्षक बघून माझ्या तळपायाची आग मस्तकात गेली. एरवी हा मित्र तसा खोड्या काढणाऱ्यांतला नाही, पक्का ट्रंप विरोधक आहे. म्हणून शिव्या घालत पुस्तक उघडून बघितलं. पुस्तक वाचून थक्क झाल्ये. कोणत्याही व्यक्तीची विश्वास आणि आदरापोटी एवढी प्रशंसा करण्याची इच्छा झाली नव्हती, जेवढी या मित्राची आणि लेखकाची करत्ये.

पुस्तकाबद्दल आणखी लिहिणं शक्य नाही. हौशी लोकांनी गूगलून इंग्रजी समीक्षा वाचाव्यात.

https://nikhilasawadekar.wordpress.com/2017/01/06/%E0%A4%9F%E0%A5%8D%E0…

म‌स्त लिहिल‌य.

मला पॉल थरो छाप नॉन स्टॅंडर्ड ठिकाणी केलेल्या नॉन स्टॅंडर्ड प्रवासा ची ट्रिप अडवायझर छाप डिटेल नसलेली प्रवास वर्णनात्मक पुस्तके आवडतात .
ज्यात गुळगुळीत अधिकृत वेबसाईट मध्ये लिहिलेली माहिती नसून स्थानिक लोकं , त्यांच्या राहण्याच्या , विचार करण्याच्या , खाण्याच्या , वागण्याच्या बद्दल( स्थानिक संस्कृती हा शब्द लिहायचे टाळतोय ) जास्त माहिती ... वगैरे वगैरे ..
उदा : डार्क स्टार सफारी , ग्रेट रेल्वे बझार ,घोस्ट ट्रेन टू इस्टर्न स्टार , किंवा इतरांची मॅजिक बस ,
अशी इतर काही कोणी रेकमेंड करू शकतेय का ?

हे पुस्तक कोणी वाचलंय का? नुकतंच कुणाकडून तरी ऐकलं हे नांव. कदाचित ‘अंत’ या शब्दाच्या जागी दुसरा शब्द असू शकतो. मिळणार नाही, असंच नांव सांगणार्याने सांगितलय, पण संदर्भ मिळाल्यास अावडेल.
टीप: पुण्यात ज्ञानप्रबोधिनीतून बाहेर पडताना पाहून सुचवणार्याने हे नांव सुचवलंय.

स‌ंजोप‌रावांचा श‌ंभ‌र‌ मिनिटे हा लेख‌ वाच‌ला. ग्रेट‌ आहे.

त्यांची ऑब्स‌र‌वेश‌न्स‌ (त‌र ते म्ह‌ण‌तील‌ निरिक्ष‌ण‌ं अस‌ं म्ह‌णाय‌ला काय‌ होत‌ं?) खास‌च‌.
प‌र‌त‌ वाच‌ला एक‌दा.

फ्री विल आणि ज्योतिषाच्या विष‌यी म‌नात गोंध‌ळ उडालेला अस‌तानाच एक पुस्त‌क मिळाल‌य - अॅस्ट्रॉलॉजी ऑफ क‌र्मा & ट्रान्स्फॉर्मेश‌न्स्.
ब‌घू यात या पुस्त‌काचा योगायोग्(?) काय दिवे लाव‌तो.

सध्या काय वाचतोय, तर सध्या काही कारणाने फार काही वाचन होत नाहीये. पण, तरीही दुष्यन्त कुमारांची आवाजों के घेरे, साये में धूप आणि सूर्य का स्वागत ही तीन पुस्तकं वाचतोय. दुष्यन्त कुमारांच्या कवितांशी अलीकडेच म्हणजे फार अलीकडेही नाही, पण एक वर्षापूर्वी परिचय झाला. वरूण ग्रोव्हरने त्यांच्या 'मैं जिसे ओढता बिछाता हूँ' या गझलेतील 'तू किसी रेल सी गुजरती है' ह्या ओळी घेऊन बनवलेलं 'मसान'मधील गीत फार भावलं. तिथूनच दुष्यन्त कुमारांशी परिचय झाला. गुलज़ार, पियूष मिश्रा, स्वानंद किरकिरे, राहत इन्दौरी या लोकांनंतर भावलेला हा हिंदी कवी फार आवडायला लागलाय. अजून खूप काही वाचायचं राहिलंय, पण या कवीच्या कवितांच्या, गझलांच्या व शब्दांच्या प्रेमात पडलोय, हे नक्की. तुम्हालाही वेळ मिळाल्यावर, एकदातरी दुष्यन्त कुमार वाचाच. (वेळ मिळणार नाही, पण तो काढावा लागेल...!)
----------
शिवाय चं. प्र. देशपांडे. यांच्या नाटकाच्या आणि कवितांच्या पुस्तकांच्या पीडीएफ फाइल्स मिळाल्यात. त्याही वाचायच्या आहेत.

म‌हाराष्ट्रातील‌ वेद‌पाठ‌शाळांचा आणि त्यांत‌र्फे दिल्या जाणाऱ्या वैदिक‌ शिक्ष‌णाचा अत्युत्त‌म‌ आढावा या पुस्त‌कात घेत‌लेला आहे. ब‌द‌ल‌त्या काळाशी ते लोक्स क‌से जुळ‌वून घेतात‌ त्याब‌द्द‌ल‌ची निरीक्ष‌णेही अतिरोच‌क‌ आहेत.

https://www.degruyter.com/viewbooktoc/product/480043

फ्री पीडीएफ‌ उप‌ल‌ब्ध आहे - प्र‌त्येक‌ चॅप्ट‌र‌ची.

हे प्र‌भाव‌ळ‌क‌रांच‌ं आत्म‌च‌रित्र‌ (टाईप‌) पुस्त‌क‌ वाच‌ल‌ं.
काही निरीक्षण‌ं-
१. प्र‌भाव‌ळ‌क‌रांनी आप‌ल्या लिखाणाचा अव‌काश‌ हा अभिन‌य‍ ह्या गोष्टीशी बांधून‌ घेत‌लाय‌ हे उत्त‌म‌ आहे. उगाच‌ माझ‌ं ल‌हान‌प‌ण इथ‌ल‌ं, इथे मी सार्व‌ज‌निक‌ स‌ंडासात ह‌गाय‌चो, इथे बाग‌डाय‌चो टाईप‌ म‌ज‌कूराला काट‌. बेष्ट‌.
२. एखादी भूमिका क‌रताना न‌टाचा त्यामागे काय‌ विचार‌ अस‌तो, किती गोष्टींच‌ं अव‌धान‌ बाळगाव‌ं लाग‌त‌ं हे ब‌रेच‌दा उलग‌डून‌ सांगित‌ल‌ंय‌ त्यांनी.
उ.दा. "चिम‌ण‌रावाचा उंच‌ किन‌रा सानुनासिक‌ आवाज‌ लाव‌ताना ते म्ह‌ण‌तात‌ "चिम‌ण‌राव हा अतिश‌य‌ साधा माणूस‌. त्याच्या आस‌पास‌चे लोक‌ त्याच्याहून‌ हुषार‌ आहेत‌ हे माहिती अस‌ल्याने आप‌ल‌ं अस्तित्व‌ स‌त‌त‌ जाण‌वून‌ देणार‌ं त्याच‌ं व्य‌क्तिम‌त्त्व‌ आहे. त्यासाठी म‌ग‌ असा आवाज उप‌युक्त‌ ठ‌र‌ला."
३. पुस्त‌कात‌ त्यांच्या वेग‌वेग‌ळ्या भूमिका- प्र‌त्येक नाट‌काब‌द्द‌ल त्यांचे तेव्हाचे विचार‌ आणि rationale, आणी शेव‌टी म‌ग‌ introspection असा थोडा पॅट‌र्न‌ झालाय‌ ख‌रा, प‌ण तो वाचून‌ अड‌ख‌ळ‌लो नाही.
४. फोटोज् मात्र‌ खास‌ नाहीत‌. अर्थात‌ मूळ‌ भूमिकांची चित्र‌ं/फोटोज‌ मिळ‌व‌णं हे क‌र्म‌क‌ठीण काम‌ असाव‌ं तेव्हा असो.
५. पुस्त‌क‌ स‌ंग्राह्य‌ वाट‌ल‌ं नाही- प‌ण वाच‌नीय‌ १०१%. आता ल‌माण वाचाय‌च‌ं आहे.
६. खेरीज‌, स‌ंजोप‌रावांनी त्यांच्या ब्लॉग‌व‌र‌ टाक‌लेल‌ं प‌रीक्ष‌ण‌ उत्त‌म‌!

आज‌काल‌च्या काही भूमिका पाहिल्याव‌र‌ मात्र‌ प्र‌भाव‌ळ‌क‌रांचा मराठी न‌सिरुद्दिन‌ श‌हा झाल्यासार‌खा वाट‌तो. "म‌साला", "देऊळ्" हे प्र‌तिथ‌य‌श‌ चित्र‌प‌ट्सुद्धा त्यांना न्याय‌ देऊ श‌क‌ले नाहीत‍ -उगाच‌च‌ घुस‌ड‌लेल्या किंवा प्र‌मुख‌ पाव्ह‌णे टाईप‌ भूमिका वाट‌ल्या. "स्लॅम‌बुक‌" इत्यादी चित्रप‌ट त्यांनी स्व‌त:च‌ म्ह‌ट‌ल्याप्र‌माणे "केव‌ळ नाही म्ह‌ण‌ता येत‌ नाही" म्ह‌णून‌च‌ स्विकार‌ले असावे.

त्यांचे जुने चित्र‌प‌ट‌ आणी नाट‌क‌ं आता पुन्हा पाह‌तोय्.

माझ्या वयात पोरी (पक्षी : आमच्यागात वायदांड ) काय इचार करतेय ते यातून रेखाटलंय.
कुणी लिहिलंय ते माहित नाही पण आजकाल फेबु वर जे प्रसंग ओढून ताणून रेखाटतात त्या कॅटेगरी मधलं बुक आहे असं वाचण्यात आलं.
आपल्याला तर रिअल वाटलं ब्वा .
असले अजून असतील तर सांगा.

दुवा: http://www.newyorker.com/magazine/2017/04/17/learning-arabic-from-egypt…

लेख‌ आणि त्यात‌ली निरीक्षणं वाच‌नीय‌ (आणि ब‌रीच‌शी प‌रिचित‌) आहेत‌. त्यात‌ला भाषेशी संबंधित‌ काही रोच‌क‌ भाग:

Whereas scholars of fusha have always taken pride in its purity, Egyptian Arabic is muddied by many tributaries. Some words come from Coptic, the language that descended from Pharaonic Egyptian, and there are many imports from Greek, Persian, Turkish, French, and English. Rifaat loved neologisms like yeshayar, which took the “share” from Facebook and conjugated it as an Arabic verb. But he could also apply lessons from the classical language to what I heard on Tahrir. He told us that the word for “tank,” debeba, derives from an Arabic root that means “to step heavily.” The terms for “west” and “strange” share another root. “It’s not because Westerners are weird,” Rifaat said, and gave his own theory. “It’s because that’s where the sun sets, and it’s a mystery where it goes.”

(यात‌ल्या शेव‌ट‌च्या वाक्यांव‌रून‌ इथेच‌ काही काळापूर्वी झालेली 'एक्झॉटिक‌' या श‌ब्दाव‌र‌ची च‌र्चा आठ‌व‌ली.)

The language is wonderful for Wanderwort. Arabic imported “shah” from the Persians, and then the phrase al-shah mat—the king died—was introduced to English as “checkmate.” One morning in class, Rifaat taught the word for “mud brick.” In ancient hieroglyphs it was djebet, which became tobe in Coptic, and then the Arabs, adding a definite article, made it al-tuba, which was brought to Spain as adobar, and then to the American Southwest, where this heavy thing, having been lugged across four millennia and seven thousand miles, finally landed as “adobe.”

यात‌ला 'Wanderwort' हा भ‌ट‌क्या श‌ब्द‌ फार‌च‌ खास‌ आहे.

During the late nineteenth century, the leaders of the Nahda, or “Arabic Renaissance,” decided to modernize fusha without radically changing its grammar or essential vocabulary. New terms were coined using traditional roots—“telegram,” for example, comes from “lightning.” (“Isn’t that cute?” Rifaat said in class.) Qitar, the word for “train,” originally was used for “caravan.” Other neologisms were even more imaginative. “Lead camel” was an inspired choice for “locomotive,” as was “sound of thunder” for “telephone”—the ideal image for Egyptian phone etiquette. Sadly, these words failed to stick, and nowadays one is forced to answer wrong numbers on a loanword: tilifun.

वंग‌देश‌स्थ‌ म‌हाराष्ट्रीय‌ स‌खाराम‌ ग‌णेश देउस्क‌र‌ यांनी वंग‌भाषेत‌ बाजीरावाचे च‌रित्र लिहिलेले आहे ते वाचीन म्ह‌ण‌तो ह‌ळू ह‌ळू. शंभ‌रेक‌ व‌र्षांपूर्वीचे अस‌ल्याने इतिहास‌दृष्ट्या त्यात‌ अनेक त्रुटी अस‌णार हे उघ‌ड आहे प‌ण मुख्य उद्देश‌ बंगाली ज‌न्तेला बाजीरावाची ओळ‌ख‌ क‌रून‌ देणे हा अस‌ल्याने ते क‌से लिहिलेय हे पाह‌णे रोच‌क ठ‌रावे.

https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.454135

http://www.orientblackswan.com/BookDescription?isbn=978-93-83166-16-9&i…
हे वाचायला सुरुवात केली आहे. आवडतंय खूपच!

स‌ंगीत‌स्व‌र‌ आणि श‌रीरातील उर्जाच‌क्र‌ं अशी सांग‌ड आहे ब‌घ या लेखात -
http://puranastudy.onlinewebshop.net/pur_index29/sangit2.htm
तुला स‌म‌ज‌ल‌ं त‌र‌ म‌ला सांग‌ प‌ण म‌ला ती रोच‌क वाट‌ते आहे. क‌ळ‌त‌ नाहीये प‌ण ....

https://docs.google.com/document/d/1AKIMy0stH7t-UJdnAsY2fkoWvV8IJWwWvG1…
.

.

*नाभि से हृदय तक के प्रदेश में होने वाले नाद को मन्द्र कहते हैं। हृदय से कण्ठ तक के प्रदेश में होने वाले नाद को मध्य और कण्ठ से मस्तक तक के प्रदेश में होने वाले नाद को तार संज्ञा दी गई है। मन्द्र की अपेक्षा मध्य द्विगुणित और मध्य की अपेक्षा तार द्विगुणित ऊँचा रहता है।

.
शिव पुराण 5.26.40 में नाद का विभाजन 9 प्रकारों में किया गया है –

घोष - आत्मशुद्धिकर, सर्वव्याधिहर, वशी, आकर्षण

कांस्य - प्राणियों की गति का स्तम्भन

शृङ्ग - अभिचार हेतु, विद्वेषि-उच्चाटन, शत्रुमारण

घण्टा - सर्वदेवों, मनुष्यों, यक्षगन्धर्वकन्याओं का आकर्षण

वीणा - दूरदर्शन

वंश - सर्वतत्त्व प्रजनन

दुन्दुभि - जरामृत्यु विवर्जन

शंख - कामरूप

मेघगर्जन - विपत्ति से संगम न होना

सलमान रश्दीचं हे नवं पुस्तक आल्या आल्या घेतलं अन उत्साहाने वाचायलाही घेतलं. पण फारशी मजा न आल्याने झटकन वाचून झालं नाही. शिर्षकावरूनच 'अरेबियन नाईट्स'चा संदर्भ स्पष्ट होतो. त्याच धर्तीवर सांगीतलेली ही एक 'परी कथा' आहे. अरेबियन नाईट्स प्रमाणेच यातील उपकथानकं, वेगवेगळ्या भागात (भारत, मध्य-पूर्व वगैरे) मध्ये घडतात. मुख्य कथानक मात्र अमेरिकेत घडतं.

कथेद्वारी रश्दीने सद्य परिस्थितील धार्मिक परिस्थिती अंधश्रद्धा वगैरेवर भाष्य केलेलं आहे. अधूनमधून स्वत: रश्दीची झालेली फरफट त्यात व्यक्त करण्याचा प्रयत्न झालेला आहे असं वाटत राहतं. पण एकंदरीतच यावेळी भाषा-ओघ काही जमून आलेला नाही असं वाटलं. कथेचा वर्तमान काळ हा (आजच्या) भविष्यात कुठेतरी हजार वगैरे वर्षं आहे. कथाकार हजार वर्षांपूर्वी घडलेल्या कथानकाबरोबरच त्याला असलेला त्याहूनही हजार-दीड हजार वर्षांचा इतिहास सांगतो आहे. असे तीन काळ, श्रद्धा अंधश्रद्धा, मिथकं वगैरे वगैरे सांगता सांगता अन आपला वाचता वाचता थोडास गोंधळच होत जातो. अनेकदा त्याची गरज काय आहे हा प्रश्नची पडतो.

Arthur Hailey च्या जशा एक एक सेक्टर चा सखोल अभ्यास करुन त्या इंडस्टि वर आधारित माहितिपुर्ण तरिहि रटाळ न होऊ देता शिवाय रोचक प्लॉट वगैरे ठेवत लिहेलेल्या एयरपोर्ट मनिचेंजर्स ओव्हरलोड सारख्या कादंबरि लिहिणारा कोणि या टाइपचा दुसरा लेखक इंग्ऱीत आहे का ? जॉन ग्रिशॅम च लिगल सेक्टर ही सोडुन द्या
किंवा अशेए इंडस्ट्रे स्पेसेफिक कांदबरेए कुठलेए आहेका सध्या चे
वन नाइट अॅट कॉल सेंटर हेए सोडुन द्या
असे लेखक किंवा पुस्तके कृपया माहित असल्यास शेअर कराव्यात्

When the Heart Waits: Spiritual Direction for Life's Sacred Questions
पुस्त‌क मिड‌लाईफ‌ पॅसेज‌ आणि metamorphosis म्ह‌ण‌जे सुर‌चव‌ंटाचे फुल‌पाख‌रात रुपांत‌र‌ होण्याव‌र‌ती आहे. ख‌र‌च स‌ंशोध‌न क‌रुन लिहीले आहे. कार‌ण ब‌रेच विचार, क‌विता, रोहज‌च्या जीव‌नातील‌ प्र‌स‌ंग‌ यातून लेखिका "ध्यान" अक्ष‌र‌क्ष: फ‌क्त शांत‌ ब‌स‌णे ल‌हान‌शा याविषयाव‌र लिहीते.

The Secret Letters Of The Monk Who Sold His Ferrari- Robin Sharma

http://www.robinsharma.com/pdf/secret-letters-of-the-monk-who-sold-his-…
हे पुस्त‌क‌, ऐसीव‌र‌ ब‌ऱ्याच‌ विचार‌वंतांनी वाच‌ले असावे. त‌रीही वाच‌ल्याव‌र‌ काही लिहावेसे वाट‌ले.
माझ्यासार‌ख्या ब‌हुसंख्य‌, आत्म‌संतुष्ट‌ भार‌तीयांना जे जीव‌न‌त‌त्व‌ रोज‌चेच‌ वाट‌ते, तेच‌, फार‌ मोठे र‌ह‌स्य‌ उल‌ग‌ड‌ल्याच्या थाटात‌, लेख‌काने सांगित‌ले आहे , असे वाट‌ते. पुस्त‌काच्या सुर‌वातीलाच‌, शेव‌टाचा अंदाज‌ येतो.
आभासी ज‌गाच्या मागे धाव‌ताना, जीव‌नात‌ला ख‌रा आनंदाला आप‌ण मुक‌तो. तो क‌सा मिळ‌वाय‌चा, याव‌र‌ ध‌डे देणारे हे पुस्त‌क‌ वाट‌ले. त्यासाठी अर्थात‌च‌, लेख‌काला, हिमाल‌य‌, भार‌त‌, यांचा आधार‌ घ्यावा लाग‌ला आहे. ज्या तत्त्वज्ञानाचा आप‌ल्या देशांत‌, स‌काळ‍-संध्याकाळ‌ र‌तीब‌ घात‌ला जातो, ते तत्त्वज्ञान क‌दाचित, अमेरिक‌नांना भुर‌ळ‌ घाल‌त‌ असेल‌, प‌ण‌, आम्हा भार‌तीयांना त‌री त्याचे अजीर्ण झाले आहे.
ह्या पुस्त‌काची थोर‌वी ज्याला क‌ळ‌ली असेल‌, त्याने याव‌र‌ प्र‌तिक्रिया देऊन‌, आम‌चे अज्ञान दूर क‌रावे, ही क‌ळ‌क‌ळीची विनंती.