गुळाची पोळी

'ऐसी'करांना मकर संक्रांतीच्या हार्दिक शुभेच्छा!

गुळाची पोळी

साहित्यः
सारणाकरता:
गूळ २ वाटया. गूळ विकत घेताना छान पिवळा मऊसर बघून घ्यावा.
तीळ १/४ वाटी
खसखस १ टेबलस्पून
डाळीचं पीठ १/४ वाटी
आवडीनुसार जायफळ अथवा वेलचीची पूड

पोळीकरता:
कणीक १ व ३/४ वाट्या
मैदा १/४ वाटी
डाळीचं पीठ १ टेबलस्पून
चवीनुसार मीठ
मोहनापुरतं गार तेल

प्रथम तेलाचं मोहन घालून पोळ्यांकरता लागणारं साहित्य एकत्र करून पोळ्यांची कणीक घट्ट भिजवून घ्यावी. किमान तासभर तरी कणीक भिजली पाहीजे.

सारण करण्याची कृती: तीळ आणि खसखस वेगवेगळी भाजून घेऊन त्याची पूड करून घ्यावी. गूळ मऊ असेल तर किसून घ्यावा. बरेचदा भारताबाहेर असा गूळ मिळत नाही. तेव्हा जर गूळ कोरडा असेल मिक्सर अथवा फूड प्रोसेसरमधून बारीक करून घ्यावा. गरज वाटल्यास चमचा-दोन चमचे तेल, बारीक करताना घालावे. तेलावर डाळीचं पीठ सैलसर(पिठल्याची कन्सिस्टंसी) खमंग भाजून घ्यावं. गूळ कोरडा असेल तर पीठ भाजून झाल्यावर लगेच पातेले शेगडीवरून उतरवून त्यातच गूळ, तीळ व खसखस(आणि आवडीप्रमाणे जायफळ्/वेलची) घालून एकजीव करावे. या मिश्रणाचे पोळीत भरण्याकरता छोटे गोळे करावेत.

पोळ्या लाटण्याच्या या दोन पद्धती मी वापरते. जर गुळाचे सारण मऊ असेल, तर पोळीच्या दोन छोट्या लाट्या किंचित मोठ्या लाटून घेऊन करून त्यांच्यामधे सारणाच्या गोळ्याचे सँडवीच करून, कडा नीट बंद करून पोळी लाटून पूर्ण करते. जर गूळ कोरडा असेल तर मात्र पुरणपोळी अथवा कचोरी भरताना जसे कणकेची पारी करून मधे सारण भरतो, तसे भरून पारीचे तोंड बंद करून पोळी लाटून पूर्ण करते. पीठ छान घट्ट भिजले असेल, तर लाटताना पिठीची गरज भासत नाही. तरीही, गरज वाटल्यास तांदळाच्या पिठीवर पोळी लाटावी.

पोळ्या मंद आचेवर तव्यावर भाजाव्यात. तुपाशी खाव्यात.

या पोळ्या लाटताना पुरणपोळी लाटताना लागतो, तसा नाजुक हात लागत नाही, म्हणून या लाटायला अगदी सोप्या आहेत. अनेकदा लाटताना लक्षात येते, की गूळ कडेपर्यंत पसरला नाहीये, अशावेळी कातरण्याने अशा कडा तव्यावर टाकण्याआधीच काढून टाकाव्यात. म्हणजे नंतर पोळी कडक झाल्यावर या कडा वाईट लागत नाहीत. पोळी फुटली असेल, आणि गूळ बाहेर आला असेल, तरी तो पोळी उलटल्यावर दुसर्‍या बाजूला चिकटतो. त्यामुळे तवा फारसा खराब होत नाही. पुढची पोळी तव्यावर टाकायच्या आधी एकदा तवा फडक्याने पुसून घ्यावा.

आवडीप्रमाणे या पोळ्यांच्या सारणात शेंगदाण्याचं कूट, फुटाण्यांचं कूट, सुक्या खोबर्‍याचा किसही घालतात. गूळाचं सारण उरलं तर फ्रिजमधे ठेऊन हव्या तेव्हा पोळ्या करून खाता येतात. पोळ्यांची कणीक उरली, तर त्याचे खस्ता पराठे मस्त होतात. मात्र ते गरम गरमच खावे लागतात. गार झाल्यावर कडक लागतात.